NWA ORC 2026 – Het brein achter gezinskeuzes: inzichten voor gezondheid en gelijke kansen
Een gezin is cruciaal voor de ontwikkeling van kinderen en beïnvloedt hun gezondheid, leerprestaties en sociale functioneren. Toch komen steeds meer gezinnen onder druk te staan door de toenemende complexiteit van de moderne leefomgeving, waarin sociale media, economische onzekerheid en veranderende communicatieve structuren voortdurende aanpassing vereisen. De constante informatiestroom en normatieve druk bemoeilijken het nemen van weloverwogen beslissingen. Vooral gezinnen met beperkte hulpbronnen lopen hierdoor een verhoogd risico op stress, ongelijkheid en uitsluiting. Om dit probleem op te lossen, is diepgaande kennis nodig over de gedragsmatige en neurobiologische mechanismen die ten grondslag liggen aan keuzevaardigheid binnen gezinnen: het vermogen om zich aan te passen aan veranderende omstandigheden en om doordachte keuzes te maken. Dergelijke kennis vormt de basis voor wetenschappelijk onderbouwde interventies die adaptief denken en veerkracht versterken, zodat gezinnen beter kunnen omgaan met maatschappelijke veranderingen en kinderen optimale ontwikkelingskansen behouden.
Daarnaast zijn onderstaande calls mogelijk ook interessant voor de NeurolabNL community!
Identiteiten onder druk? Het voortgezet onderwijs en de identiteitsontwikkeling van jongeren
Om actief te participeren in onze maatschappij, is het belangrijk dat jongeren ontdekken wie zij (willen) zijn samen met de (groepen) mensen om hen heen. Het ontwikkelen van deze individuele en groepsidentiteiten lijkt in toenemende mate lastig voor jongeren, door maatschappelijke veranderingen – veelal versterkt door sociale media – zoals stigmatiserende beelden over leerlingen in specifieke onderwijsvormen en uiteenlopende visies over gender en politiek. Ongewild lijken veel jongeren zo in een negatieve spiraal terecht te kunnen komen, waarin zij geen rol voor zichzelf en hun groep zien binnen onze maatschappij. Om dit tij te keren, moeten we begrijpen hoe de ontwikkeling van consistente en inclusieve individuele en groepsidentiteiten bij jongeren in het voortgezet onderwijs wordt beïnvloed door maatschappelijke ontwikkelingen en hoe de ontwikkeling van deze identiteiten binnen het voortgezet onderwijs te bevorderen is. Op basis hiervan worden (onderwijs)aanpakken ontwikkeld die de identiteitsontwikkeling van jongeren kunnen ondersteunen dan wel stimuleren.
Feit en fictie in tijden van generatieve AI
De snelle opkomst van generatieve AI (GenAI) leidt er toe dat iedereen snel, makkelijk en op grote schaal digitale content kan creëren. Naast de voordelen die dit biedt, zijn er ook schaduwzijden: het is steeds minder makkelijk om vast te stellen wat het waarheidsgehalte van de gegenereerde informatie is. Dit laatste beïnvloedt het ‘epistemisch vermogen’ van consumenten van digitale content: welke mogelijkheden hebben zij om de feitelijkheid in een bericht vast te stellen? Hoe kunnen zij een perceptie van ‘waarheid’ ontwikkelen in relatie tot de technische mogelijkheden om feiten terug te traceren? En welke specifieke uitdagingen stelt deze problematiek aan jeugdigen, omdat zij opgroeien in een digitale wereld en geen referentie hebben naar een tijd zonder GenAI? Het thema adresseert deze vragen vanuit verschillende vakgebieden: psychologie, pedagogiek en sociologie, alsook technologie en beleid. We verwachten niet één oplossing of inzicht uit één gebied, maar een combinatie daarvan.
Ga hier naar de call: https://www.nwo.nl/onderzoeksprogrammas/nationale-wetenschapsagenda/onderzoek-op-routes-door-consortia-orc/nwa-orc-2026/themas/feit-en-fictie-in-tijden-van-generatieve-ai